Bệnh
áp xe quanh hậu môn trực tràng
Áp xe quanh hậu môn trực tràng là trạng thái viêm
nhiễm cấp tính các tuyến, các hốc hậu môn trực tràng. Sau đây là tổng quan một
số thông tin cần biết về bệnh.
Nguyên nhân khiến bệnh dễ mắc phải
-
Nguyên nhân
chính là do sự nhiễm khuẩn do các vi khuẩn gây mủ như: Ecoli, tụ cầu, liên cầu
khuẩn,…
-
Do sự xâm nhập của
vi khuẩn qua lớp niêm mạc da mỏng của ống hậu môn:
+ Do chấn thương
+ Viêm búi trĩ,
viêm các hốc tuyến Morgagni
Ngoài ra, bệnh còn dễ mắc
phải qua một số con đường xâm nhập như: đường máu, đường bạch mạch từ nông vào
sâu, theo các thớ cơ của các lớp cơ dọc trực tràng, theo các mao mạch của đám rối
tĩnh mạch hậu môn.
Bệnh áp xe quanh hậu môn trực tràng có bao nhiêu
giai đoạn?
Áp xe quanh hậu môn trực
tràng diễn biến qua 3 giai đoạn như sau:
-
Giai đoạn đầu: Viêm
tấy các hốc Morgagni, các ống tuyến, tạo nên lỗ rò và trong quá trình viêm xâm
nhập vào các lớp của cơ thắt.
-
Giai đoạn áp xe:
Hình thành nên một ổ áp xe khởi điểm ở khoang tế bào dưới niêm mạc, da, hoặc ở
giữa các lớp cơ thắt, ổ áp xe này vỡ vào các khoang tế bào bên cạnh, hình thành
một ổ áp xe thứ phát.
-
Giai đoạn hình thành đường rò: Ổ áp xe vỡ ra ngoài tạo thành lỗ rò ngoài, đường rò
là đường hầm viêm mãn tính, phủ bên trong là lớp tổ chức hạt do quá trình viêm
mãn tính tạo nên.
Các loại áp xe hậu môn trực tràng
Áp xe dưới da và niêm mạc
Triệu chứng lâm sàng
-
Đây là dạng áp
xe hay gặp nhất khi ổ áp xe có thể nằm dưới da hoặc ở dưới niêm mạc của ống hậu
môn và dưới đường lược trong cơ thắt. Những triệu chứng lâm sàng là đau vùng lỗ
hậu môn, nhất là khi đi đại tiện, đi lại và vận động khó khăn. Khi khám thấy da
vùng hậu môn tấy đỏ, ở giữa mềm.
-
Còn khi thăm khám
trực tràng thấy khối áp xe căng phồng nằm ở dưới đường lược, khi ấn vào sẽ rất
đau. Khối áp xe có thể tự vỡ ra ngoài da hay vỡ vào trong lòng trực tràng.
Cách điều trị
-
Khi đó, cách điều
trị sẽ là rạch da ngay trên ổ áp xe, rạch cả phần da và niêm mạc vào tận trong
đáy ổ áp xe, cắt bỏ bờ vết rạch và lấy bỏ vết nứt hậu môn, búi trĩ, hốc tuyến
nơi xuất phát của áp xe. Ngoài ra có thể dùng kháng sinh kết hợp.
Áp xe giữa các lớp cơ trong thành trực tràng
Áp xe giữa các lớp cơ
trong thành trực tràng là nhiễm trùng ở các hốc tuyến lan lên trên qua lớp niêm
mạc và giữa các lớp cơ của thành trực tràng.
Triệu chứng lâm sàng
-
Người bệnh có cảm
giác tức nặng hoặc đau tức ở vùng hậu môn, nhất là khi co thắt cơ thắt hậu môn.
-
Toàn thân nóng sốt.
-
Khi thăm khám trực
tràng thấy một khối phồng mềm, đau.
Cách điều trị
-
Mở ống hậu môn để
nhìn thấy rõ ổ áp xe và rạch dẫn lưu ổ mủ ngay trên thành trực tràng, đường rạch
phải rộng cho đến da rìa hậu môn để đảm bảo dẫn lưu được tốt. Tuy phẫu thuật
đơn giản, nhưng có hai khó khăn: trường mổ hẹp khó thao tác kỹ thuật; dễ chảy
máu và cầm máu khó.
-
Dùng kháng sinh
kết hợp.
Áp xe hố ngồi - trực tràng
Áp xe hố ngồi - trực
tràng chiếm khoảng 25 - 30% các loại áp xe hậu môn - trực tràng. Ổ mủ nằm ở hố ngồi - trực tràng
có thể lan rộng ra tổ chức xung quanh, hoặc lan sang bên đối diện hình thành áp
xe móng ngựa, hoặc lan đến tổ chức chậu hông - trực tràng.
Triệu chứng lâm sàng
-
Đau tức vùng hố
ngồi - trực tràng, người bệnh không dám ngồi.
-
Mông bên áp xe
phù nề, da vùng hố ngồi - trực tràng tấy đỏ.
-
Thăm trực tràng
thấy một khối phồng, đàn hồi.
-
Toàn thân sốt
cao.
Cách điều trị
-
Rạch dẫn lưu ổ
áp xe (dài 2 - 3 cm) ở ngay đỉnh ổ áp xe, thấy mủ trào ra dưới áp lực, cho ngón
tay vào để thăm dò. Sau đó tiếp tục rạch da kéo dài hướng đồng tâm đến lỗ hậu
môn ở ngoài cơ thắt để đến nơi nguồn gốc gây áp xe.
-
Dùng kháng sinh
kết hợp.
Áp xe chậu hông - trực tràng
Ổ áp xe nằm trên cơ
nâng hậu môn, nguyên nhân thường do nhiễm khuẩn các cơ quan tiết niệu - sinh dục
ở vùng chậu hông bé hoặc nhiễm khuẩn mủ ở xa lan tới.
Triệu chứng lâm sàng
-
Người bệnh trong
tình trạng nhiễm khuẩn nặng và đau ở sâu trong chậu hông bé, khó khăn khi đại
tiện và tiểu tiện.
-
Thăm trực tràng
thấy một khối phồng mềm ở cao, phía thành bên của trực tràng. Khám bụng thấy
vùng hạ vị căng, đau, đôi khi nhầm với viêm ruột thừa.
Cách điều trị
-
Chích tháo mủ ổ
áp xe qua thành trực tràng, tương tự như chích dẫn lưu áp xe Douglas.
-
Dùng kháng sinh
kết hợp.
Hi vọng trên đây là những thông tin hữu ích giúp bạn đọc có thêm kiến thức về vấn đề, nếu bạn còn bất kỳ thắc mắc nào có thể liên hệ với phòng khám đa khoa Hồng Phong chúng tôi để được các bác sĩ tư vấn thêm nhanh chóng và miễn phí.
Thông tin liên hệ: Phòng Khám Đa Khoa Hồng Phong
Địa chỉ: 160 - 162 Lê Hồng Phong, Phường 3, Quận 5, TP. HCM Website: https://phongkhamdakhoahongphong.vn/
